Eerlijke ontwikkelingssamenwerking?

Handel en ontwikkelingssamenwerking, horen die echt bij elkaar? Nederland kan toch geen gelijkwaardige handelsrelatie hebben met een hulpland? Toch werd in 2012 besloten om van buitenlandse handel en ontwikkelingssamenwerking één beleidsterrein te maken (BHOS). Hoe zit dat?

Nieuwe koers

In 2012 koos het nieuwe kabinet Rutte II voor een nieuwe richting op het gebied van ontwikkelingssamenwerking. Voortaan moest er zoveel mogelijk hulp geboden worden in de vorm van handel. Zij winst, wij (de Nederlandse ondernemer) winst, zo was de gedachte. Verschillende programma’s werden opgezet, zoals het Dutch Good Growth Fund (DGGF). (Nederlandse) ondernemers die bij commerciële banken moeilijk geld kunnen lenen voor investeringen in ontwikkelingslanden, kunnen aankloppen bij de Nederlandse overheid. Als zij vervolgens lokaal werkgelegenheid creëren, kennis en vaardigheden overdragen en de productiecapaciteit vergroten, komen zij in aanmerking voor een aantrekkelijke lening.

Allerarmsten

Deze ‘transitie van hulp naar handel’ is dus ruim vijf jaar geleden ingezet. Wat heeft het opgeleverd? De verstrekte leningen blijven helaas nog achter op de verwachtingen. Daardoor is de impact in ontwikkelingslanden dus ook kleiner dan gehoopt. De positieve kant is dat met de vele miljoenen euro’s die uitgeleend zijn, ook al vele duizenden banen zijn gecreëerd. En niet te vergeten, Nederlandse ondernemers profiteren hier ook van. Tot zover de win-win-situatie. Want wat blijkt: de allerarmsten worden door het beleid van ‘ontwikkeling door handel’ vrijwel niet bereikt. Deze kwetsbare groep profiteert nauwelijks van het nieuwe beleid, terwijl ze het juist het meest nodig heeft. De groep allerarmsten is altijd moeilijk te bereiken, maar dat betekent wel dat hulp niet helemaal vervangen kan worden door handel. De groep die Nederland wellicht financieel het minst oplevert mag ondanks dat niet vergeten worden. Specifiek beleid voor de allerarmsten is nodig.

Balans

Horen handel en ontwikkelingssamenwerking bij elkaar? Gedeeltelijk zeker wel. Handel, mits eerlijk, is een aantrekkelijke en houdbare manier om ontwikkeling een stap verder te brengen. Maar de allerarmsten, veelal in afgelegen gebieden, hebben er niet zo veel aan. Gerichte ontwikkelingssamenwerking blijft onmisbaar. We moeten oppassen dat het niet wordt: ‘Ontwikkelingssamenwerking = handel’.

Coen Hermenet, internationaal secretaris

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Ga naar boven